مدیریت مالی چیست؟
چطور میتوانیم در زندگی مشترک مدیریت مالی داشته باشیم؟ این سوالیست که حتما برای هر فرد متاهلی در زندگی پیش میآید. خیلی وقتها مسئله داشتن یا نداشتن پول نیست؛ بلکه مسئلهی چالشساز، مهارت مدیریت آن است. اگر زوجی مهارت مدیریت مالی نداشته باشند، بعید نیست که به زودی درگیر یک چالش یا حتی اختلاف مالی شوند. چالشهای مالی صرفا به مشکلات اقتصادی ختم نمیشوند؛ بلکه ممکن است پایههای زندگی مشترک را متزلزل کند. با ما در این مقاله از سایت مرکز مشاوره یارا همراه باشید تا درباره این مهارت صحبت کنیم.
مدیریت مالی در زندگی مشترک
همانطور که بالاتر هم اشاره کردیم، سواد مالی یک مهارت اکتسابی است. اگر شما و همسرتان چنین مهارتی ندارید، جای نگرانی نیست؛ اما توصیه میشود هرچه زودتر این مهارت را بیاموزید. امروزه مطالعات و منابع مختلفی درباره این موضوع در دسترس است. در ادامه به چند تکنیک مدیریت مالی میپردازیم.
جداکردن پسانداز
اولین چیزی که همه ما در کودکی در زمینه مدیریت مالی آموختهایم، پسانداز کردن است. اما پسانداز کردن به تنهایی نمیتواند کمککننده باشد. در پسانداز کردن باید چند نکته را در نظر داشت:
- حتما هرماه درصد ثابتی از درآمد خود را پسانداز کنید.
- این پسانداز را ترجیحا دور از دسترس قرار دهید. مثلا حساب بانکی جدایی برایش باز کنید یا آن را به طلا یا صندوق مالی تبدیل کنید. در دسترس بودن پول، تقریبا اولین دلیل برای خرجهای بیهوده است!
شفافیت مالی با همسر
عدم شفافیت مالی با همسر، میتواند زمینههای بدگمانی و بیاعتمادی را در رابطه شما برانگیزد. شاید این جمله کلیشهای باشد اما در زندگی مشترک تقریبا جیب من یا جیب تو معنایی ندارد. انگار که شما و همسرتان، هر دو سوار یک قایق هستید. چه سود کنید چه زیان، هردوی شما در برابر تبعات آن سود و زیان قرار میگیرید. شفافیت مالی صرفا آگاهی داشتن از موجودی حساب یکدیگر یا باز کردن حساب مشترک نیست! زوجین باید برای مخارج مهم و بزرگ با مشورت و توافق یکدیگر تصمیم بگیرند. سعی کنید برای تصمیمهای مهم مالی مانند خرید منزل یا ماشین، با همدیگر حرف بزنید؛ نظر طرف مقابل را بشنوید و دغدغههایش را درک کنید و تصمیمی بگیرید که هردوی شما از آن تصمیم رضایت داشته باشید.
مطالعه بیشتر: راههای افزایش تفاهم در زندگی مشترک
اولویتبندی مخارج
برای مدیریت مالی صحیح نیاز است که حتما لیستی از مخارج ضروری هرماه تهیه کنید و آن را جلوی چشم بگذارید. این کار باعث میشود راحتتر از خرجهای بیهوده چشم بپوشید. از طرفی مخارج اولویت بندیشدهی خود را تحلیل کنید. آیا موضوعی که آن را در اولویت قرار دادهاید، نیاز واقعی شماست؟ یا یک نیاز القاییست که از طریق اطرافیان و فضای مجازی به شما تحمیل شده؟ نیازهایی را که واقعی نیستند، از لیست مخارج خط بزنید.
سرمایه گذاری امن
این ضربالمثل معروف را همه شنیدهایم که میگوید: “تخممرغهایت را در یک سبد نگذار.” سعی کنید برای یک مدیریت مالی خوب، پساندازهای خود را به شکلهای مختلفی تبدیل کنید. مثلا قسمتی را به عنوان طلا، قسمتی را در یک تولیدی خانوادگی، قسمتی را در صندوقهای سرمایهگذاری و… . با این کار پسانداز شما به شکل امن و متناسبی رشد میکند. حتما به این نکته توجه دارید که سرمایهگذاری مربوط به پسانداز است نه داراییهای مورد استفاده. مثلا اگر سیر رشد طلا صعودی است، شما نباید ماشین زیرپایتان را به هوای سود بیشتر بفروشید و تبدیل به طلا کنید!
آموختن خدمات ساده مانند تعمیرات
برخی از خدمات هستند که به راحتی قابل آموزش دیدناند؛ مثلا تعمیرات مبتدی، خیاطی، کارهای آرایشگاهی مانند کوتاهی و رنگ مو و… . یادگرفتن چنین خدماتی، هم شما را از هزینه کردن مداوم برای چنین خدماتی باز میدارد؛ و هم میتواند در آینده ابزاری برای کسب درآمد مضاعف باشد. آموختن خدمات جدا از موثر بودن در مدیریت مالی، میتواند در ایجاد حس خودپنداره مثبت در شما موثر باشد.
برکت پرداخت خمس و زکات
کمتر کسی در مسئله مدیریت مالی به این موضوع میپردازد. عمل کردن به احکام مالی هرچند که واجب است، اما بسیار توسط افراد حتی افراد مذهبی پشت گوش انداخته میشود. بسیاری از زوجینی که قبلا به این احکام پایبند نبودند، الان اعتراف میکنند که بعد از توجه به این موضوع، زندگیشان طور دیگری بابرکت و پرروزی شده است. فراموش نکنیم که روزیدهنده اصلی، خداست.
مدیریت مالی، حتی قبل از عقد!
یکی از مهمترین مسائلی که باید در جلسات آخر آشنایی و خواستگاری درباره آن صحبت کنید، مباحث مالی است. مهمتر از میزان درآمد مالی، داشتن مهارتهایی مانند مدیریت مالی است. البته باید در نظر داشته باشید که معمولا مخاطب این مباحث، آقایان هستند. با این سوالات تا حدودی میتوانید در زمینه سواد مالی طرف مقابل به شناخت برسید:
- منابع درآمد مالی شما چیست؟ – اگر آقایی با تحصیلات و سن قابل توجهی، صرفا بر یک منبع متزلزل تکیه کرده، این یک هشدار است.
- در زندگی آینده شما وظیفه تامین معاش (مسکن، خوراک، پوشاک و…) با چه کسی است؟ -پاسخ این سوال براساس فرهنگهای مختلف متفاوت است.
- اگر مسئله مالی جدیای برای شما پیش بیاید، راهحل شما برای عبور از این مشکل چیست؟
- تعریف شما از شفافیت مالی چیست؟ زوجین تا چه حد باید درباره منابع مالی با همدیگر شفاف باشند؟ -اگر حسابگر و خسیس بودن افراد برای شما اهمیت دارد، روی این سوال مانور بیشتری بدهید.
- چه روشهایی را برای سرمایهگذاری امنتر میدانید؟
- آیا با احکام مالی آشنایی دارید؟ آخرین بار چه زمانی خمس دادید؟
- (اگر خانم شاغل نیستند) در دوران عقد و نامزدی، وظیفه تامین معاش خانم با چه کسی است؟
چالشهای مختلف در صورت نبود مدیریت مالی
همانطور که در ابتدا هم گفتیم، نداشتن سواد مالی در زندگی مشترک صرفا باعث بروز مشکلات مالی نمیشود. نداشتن این مهارت حتی به تنهایی میتواند زمینههای جدایی را فراهم کند. افزایش تنش، اختلاف نظر، اضطراب، بیاعتمادی و… همه میتوانند از عوارض عدم آگاهیهای لازم در زمینه مدیریت مالی باشند. اگر شما هم احساس میکنید رابطه شما دچار چالش شده است، میتوانید به یک مرکز مشاوره خانواده مانند مرکز یارا مراجعه کنید.
خلاصه:
داشتن مهارت مدیریت مالی به میزان قابل توجهی در زندگی مشترک اثرگذار است. شما باید پسانداز کردن درست را بلد باشید. راههای سرمایهگذاری امن را بیاموزید. مخارج خود را اولویتبندی کرده و در معرض دید قرار دهید. خدمات ساده را مانند تعمیرات و آرایشگری را بیاموزید. در زمینه مالی با همسر خود شفاف باشید. سعی کنید در تصمیمهای مالی، حتما به نظر و دیدگاه همدیگر توجه داشته باشید. از پرداخت خمس و زکات مال خود غافل نشوید.در نهایت اگر در آستانه ازدواج هستید، حتما سعی کنید مهارت مدیریت مالی طرف مقابل را بسنجید. با آرزوی خوشبختی برای شما عزیزان.